**Brüksel, Belçika** – Küresel ticaret dengelerinde önemli bir dönüm noktasına işaret eden bu gelişmeyle birlikte, Avrupa Birliği üye devletleri, Arjantin, Brezilya, Paraguay ve Uruguay'dan oluşan Mercosur bloğu ile uzun süredir beklenen serbest ticaret anlaşmasını resmen onayladı. Çeyrek asrı aşan meşakkatli müzakerelerin ardından varılan bu karar, Avrupa Komisyonu için ciddi bir diplomatik başarı ve küresel korumacılığın arttığı bu dönemde AB için stratejik bir hamle anlamına geliyor.
Önümüzdeki aylarda Avrupa Parlamentosu'nun nihai onayına sunulacak olan anlaşma, Cuma günü AB ülkelerinin büyük çoğunluğu tarafından kabul edildi. Bu destek, süregelen engellerin aşılmasında kritik rol oynadı ve Güney Amerika ile ekonomik bağları güçlendirme yönündeki kolektif isteği ortaya koydu. Anlaşmanın, AB ihracatçıları için 2040 yılına kadar 50 milyar Avro, Mercosur ekonomileri için ise 9 milyar Avro'luk bir gelir kapısı aralaması bekleniyor. Saf ticari kazançların ötesinde, anlaşma AB'nin özellikle gelişen otomotiv ve teknoloji sektörleri için hayati önem taşıyan kritik minerallere ve nadir toprak elementlerine erişimi güvence altına alarak Çin'e olan ekonomik bağımlılığını azaltmayı hedefliyor.
Bu anlaşmaya giden yol hiç de pürüzsüz olmadı. 25 yılı aşkın süredir devam eden görüşmeler, farklı ekonomik çıkarlar ve sıkı düzenleyici çerçeveler arasında gidip gelerek karmaşık bir hal aldı. Son dönemdeki bu ilerlemede, nitelikli çoğunluk oylama sisteminde dengeyi değiştiren İtalya'nın desteği büyük rol oynadı. Nihayetinde 21 üye devlet destek verirken, sadece Avusturya, Fransa, Macaristan, İrlanda ve Polonya karşı oy kullandı, Belçika ise çekimser kaldı. Bu bölünme, anlaşmanın ilerlemesini sekteye uğratan köklü endişeleri gözler önüne seriyor.
Nitekim, geçici onay mürekkebi kurumadan, başta Fransa, Belçika, Polonya ve Yunanistan olmak üzere birçok AB ülkesinde çiftçi protestoları patlak verdi. Paris, Brüksel ve Varşova gibi şehirlerde traktörlerle yolların trafiğe kapatıldığı gösteriler, tarım topluluğu içindeki mevcut hayal kırıklığı ve öfkeyi yansıttı. Çiftçiler, daha ucuz Güney Amerika menşeli ürünlerin, özellikle de sığır eti ve tahılların kendi geçim kaynaklarını baltalayacağı ve AB standartlarını sulandıracağı yönündeki derin endişelerini dile getirdiler. Belçika'da genç çiftçiler grubunun bir temsilcisi, yaygın ihanet duygusunu dile getirerek, "Çok acı var. Çok öfke var," diye yakındı. Fransa'da ise muhalefet partileri, anlaşmanın iç siyasi yansımalarını vurgulayarak hükümete karşı gensoru önergesi vermeye çalıştı.
Bu derin endişelere yanıt olarak AB yetkilileri, Avrupalı çiftçileri korumak üzere tasarlanmış güçlü güvencelerin anlaşmaya dahil edildiğini vurguladılar. Avrupa Komisyonu, AB pazarına giren tüm tarım ürünlerinin bloğun katı çevresel ve gıda güvenliği standartlarına uyduğundan emin olmak için ithalat kontrollerini yoğunlaştırma sözü verdi. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in Pazartesi günü Paraguay'da anlaşmayı resmen imzalaması bekleniyor; bu tören hem destekçiler hem de muhalifler tarafından yakından izlenecek. Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, anlaşmayı küresel korumacılık eğilimlerine karşı güçlü bir karşı anlatı olarak nitelendirerek, "Artan korumacılık ve tek taraflılığın olduğu uluslararası bir senaryoda, anlaşma, her iki blok için de faydalar sağlayan ekonomik büyümenin itici gücü olarak uluslararası ticaretten yana bir işarettir," dedi. Avrupa Parlamentosu nihai oylamasına hazırlanırken, ekonomik pragmatizm ile tarımsal sürdürülebilirlik arasındaki tartışma, transatlantik ticaret ilişkilerinin geleceğini şekillendirecek şekilde kızışacak.