Kıbrıs, yaklaşan kritik parlamento seçimleriyle birlikte siyasi bir dönüşüm yaşıyor. Yeni ittifaklar kurulurken, ülkenin uzun vadeli federalizm hayali de yeniden masaya yatırılıyor. Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis, merkez sağ seçmeni hedef alarak hükümetinin ideolojik zeminini sağlamlaştırmaya çalışıyor. Ancak bu süreçte, kamuoyunu etkileyen yeni siyasi güçlerin yükselişi de dikkat çekiyor. Mayıs ayındaki parlamento seçimleri ve 2028 başkanlık yarışı için erken ittifak görüşmeleri, bu stratejik yeniden yapılanmada kilit rol oynayacak gibi görünüyor.
Geleneksel siyasi yapı, eşi görülmemiş bir meydan okumayla karşı karşıya. Uzun yıllar Kıbrıs siyasetinin temel direklerinden biri olan merkez sağdaki DİSİ partisi, aday belirleme sürecindeki zorluklarla boğuşuyor. Buna rağmen DİSİ, ekonomik toparlanma, hayat pahalılığıyla mücadele, emekli maaşlarının güçlendirilmesi ve aileler ile öğrencilere yönelik destek paketleri vaatleriyle seçmenin karşısına çıkmaya hazırlanıyor. Diğer yandan, aşırı sağcı ELAM partisinin parlamentodaki temsilini önemli ölçüde artırması bekleniyor. Hatta mevcut sandalye sayısını ikiye katlayabileceği öngörülüyor. Bu yükseliş, ELAM'ı parlamentoda "kral yapıcı" veya "düzenleyici" bir konuma getirebilir ve hükümetin attığı her adıma karşı çıkan bir duruş sergilemesine neden olabilir.
Bu iç siyasi dalgalanmanın ortasında, Kıbrıs, iki toplumlu, iki bölgeli federalizm modeline temkinli bir şekilde geri dönüyor. İlginç bir şekilde, Uluslararası Holokost Anma İttifakı'nın (IHRA) antisemitizm tanımı üzerine yapılan tartışmalar, federal geleceğe dair müzakerelerle iç içe geçmiş durumda. Bu tanımın kimlik, tarihi yüzleşme, jeopolitik hassasiyetler, korunma gerekliliği ve ifade özgürlüğü arasındaki hassas denge gibi karmaşık konuları aydınlatma potansiyeli, her türlü gelecek yönetim yapısı için kritik önem taşıyor.
Diğer ülkelerin IHRA tanımını benimseme ve uygulama deneyimleri, Kıbrıs için önemli dersler sunuyor. Örneğin Yunanistan, bu tanımı resmi olarak kabul etmiş ve Holokost anma etkinliklerine aktif olarak katılıyor. Ancak yargı sistemi, kararlarını mevcut hukuki emsal kararlara dayandırmaya devam ediyor. Fransa da benzer bir yol izleyerek, IHRA tanımını siyasi düzeyde tanısa da mahkemelerinin mevcut nefret söylemi ve ayrımcılıkla mücadele yasalarına tabi olduğunu vurguluyor. New York Belediyesi'nde eski bir belediye başkanının getirdiği IHRA tanımını içeren bir yönetici emrinin, halefi tarafından iptal edilmesi ise, bu tür tanımların yönetişim uygulamalarına entegre edildiğinde ne kadar siyasi tartışmalara yol açabileceğinin bir göstergesi.
Bu gelişen dinamiklerin sonuçları geniş kapsamlı. Yaklaşan seçimler sadece bir prosedür değil, aynı zamanda Kıbrıs'ın yönetim biçimini şekillendirecek önemli bir dönüm noktası. ELAM gibi partilerin yükselişi, belirsizlik unsuru ekleyerek hükümetin yasama gündemini karmaşıklaştırabilir. Dahası, Kıbrıs'ın kimlik, önyargı ve tarihi hafıza gibi hassas konuları, özellikle IHRA tanımı bağlamında nasıl ele alacağı, potansiyel bir federal çerçevede muhalefeti ve farklı görüşleri yönetme kapasitesinin önemli bir göstergesi olacaktır. Uluslararası emsaller, bu tür tanımların bölünmeye yol açan araçlar haline gelme riskini ortaya koyuyor; Kıbrıs'ın gelecekteki siyasi mimarisini düşünürken bu dersi göz ardı etmemesi akıllıca olacaktır.