Lefkoşa'nın canlı bir caddesi, önümüzdeki yıl, toplumsal dönüşümün sıra dışı bir örneğine ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. 'Mavi Kalp Kafe' adını taşıyacak bu sosyal girişim, otizmli bireylere anlamlı bir istihdam alanı yaratma hedefiyle yola çıkıyor. Ses Veren Otizm Derneği'nin öncülüğündeki bu proje, ada genelinde engelli bireylerin karşılaştığı sistematik zorluklar devam ederken, ekonomik kapsayıcılık adına somut bir umut ışığı yakıyor. Uluslararası Engelliler Günü etkinlikleri, tam da bu ikili gerçekliği – yenilikçi atılımlar ile kökleşmiş sorunları – bir kez daha gözler önüne serdi.
Andrey & Julia Dashin Vakfı'nın önemli finansal desteği ve bir devlet hibe programıyla hayata geçirilen Mavi Kalp Kafe, on otizmli gence iş fırsatı sunacak. Projenin bel kemiğini ise, beş gencin hissedar, sekiz gencin de özel eğitimlerini tamamlamış olması oluşturuyor. Ses Veren Otizm Derneği Başkanı Ellen Georgiou Pontikis, "Biz sadece kahve servis etmiyoruz; fırsat yaratıyor ve toplumsal değişime dokunuyoruz" diyerek girişimin ruhunu özetliyor. Destekçi Andrey Dashin ise projeyi, 'demode düşünce kalıplarını yıkarak' göz ardı edilen yeteneklere alan açmak olarak tanımlıyor.
Ne var ki, bu umut verici gelişme, mevcut tablonun sadece bir köşesini aydınlatıyor. Yakın zamanda yapılan eleştirel bir değerlendirme, Kıbrıs'ta pek çok engelli bireyin eğitim, sağlık gibi temel alanlarda fiziksel erişilemezlik ve yetersiz destek hizmetleriyle boğuştuğunu ortaya koydu. Politika hedefleri ile gündelik hayat pratikleri arasındaki bu uçurum, engelli hakları örgütleri tarafından uzun süredir dillendiriliyor.
Bu manzarada, sivil toplumun ısrarlı çabaları dikkat çekiyor. Kıbrıs Türk Engelliler Dayanışma Derneği'nin düzenlediği ve yüzlerce kişiyi bir araya getiren piknik, dayanışmanın ve ses yükseltmenin önemini hatırlattı. Öte yandan, Kültür Dairesi ile Kıbrıs İşitme Konuşma Engelliler Vakfı'nın iş birliği, somut bir adıma işaret etti. Milli Kütüphane personeline verilen Türk İşaret Dili eğitiminin, 2025 Mart'tan itibaren diğer kütüphanelere yaygınlaştırılması planlanıyor. Bu adım, işitme engelli vatandaşların kamusal hizmetlere erişimindeki iletişim bariyerlerini kaldırmayı amaçlıyor.
Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Dairesi ve Kooperatifçilik Komiserliği Ofisi'nin desteklediği Mavi Kalp Kafe gibi piyasa odaklı, ilerici modeller bir yanda dururken, toplumun her kesiminden gelen aktivistlerin ısrarla altını çizdiği erişilebilirlik ve eşit hizmet sorunları diğer yanda. İlerleyiş, yalnızca kutlanacak pilot projelerle değil, engelli bireylerin hayatın her alanına tam katılımını engelleyen fiziksel, zihinsel ve bürokratik engelleri kökten kaldırmaya yönelik sistematik ve sürekli bir taahhütle mümkün olacak. Mavi Kalp Kafe'nin başarısı, tüm Kıbrıs toplumu için daha kapsayıcı bir geleceğin mümkün olduğunun kanıtı olabilir.