Lefkoşa - Kıbrıs Rum Yönetimi Temsilciler Meclisi, devlet harcamalarında köklü bir reforma imza atmaya hazırlanıyor. Onlarca yıldır süregelen, eski cumhurbaşkanları ve meclis başkanlarına tanınan ömür boyu ayrıcalıkları kaldırmaya yönelik yasa teklifi, kritik bir komiteyi geçerek genel kurul oylamasına sunuldu. Önerilen düzenleme, süresiz imtiyazları katı bir zaman sınırıyla değiştirerek, ülkenin en üst düzey yetkililerinin görev sonrası statüsünde derin bir dönüşümü işaret ediyor.
1988 tarihli mevcut yasa, eski görevlilere hayatlarının sonuna kadar devlet tarafından karşılanan kapsamlı ayrıcalıklar sağlıyor. Bu haklar arasında şoförlü makam aracı, koruma ekibi, yakıt ve bakım ödeneği ile kişisel sekreter tahsisi yer alıyordu. Ancak yeni tasarı, bu imtiyazları "kalıcı" değil, "geçiş" niteliğinde tanımlayarak, kamusal görevin sembollerinin hizmet süresiyle birlikte sona ermesi gerektiğini savunuyor.
Girişim, Meclis Başkanı Annita Demetriou ile bağımsız milletvekili Alexandra Attalides'in ortak önerisiyle başladı ve Kurumlar Komitesi'nde şekillendi. Komitenin ileri sürdüğü metne göre, makam aracı, şoför ve koruma hizmeti, görevden ayrıldıktan sonra sadece beş yıl süreyle sağlanacak. Yakıt ve bakım ödenekleri ise tamamen kaldırılacak. Tasarıda ömür boyu olarak korunan tek hak, sekreter tutma ödeneği oldu.
Savunucular, bu değişikliği hem mali bir rasyonalizasyon hem de demokratik bir ilke meselesi olarak çerçeveliyor. Bağımsız milletvekili Attalides, "Demokrasi, koşulsuz ve şartlı ayrıcalık bahşedilmesiyle eşdeğer tutulmamalı. Kamu görevi kavramı, görev süresiyle biter, ölümle değil," diyerek düşüncesini net bir şekilde ortaya koydu.
Ancak reform, mimarlarından bile tam bir destek bulmuş değil. Attalides, komitenin sekreter ödeneğini süresiz koruma kararına açıkça itiraz etti: "Bazılarının sekreter ödeneğini ömür boyu sürdürmek istediği ortaya çıktı. Buna katılmıyorum," dedi. Kendisi, önümüzdeki genel kurul görüşmelerinde, bu ödeneğin de beş yıl ile sınırlandırılması ve eski bir yetkilinin başka önemli bir kamu görevi üstlenmesi halinde tüm ayrıcalıkların sona ermesini şart koşan değişiklik önergeleri sunacağını açıkladı.
Yaklaşan genel kurul oylaması, yasanın nihai şeklini belirleyecek. Mevcut haliyle kabul edilirse, eski liderlerin devlet ulaşımı ve güvenliğine ömür boyu erişimi kesilecek; bu destekler sadece özel hayata geçişteki beş yıllık süreçte sağlanacak. Bu durum, devlet hazinesi için elle tutulur, uzun vadeli bir tasarruf anlamına gelecek. Tartışma, Kıbrıs'taki siyasi kültürün daha geniş bir yeniden değerlendirmesinin altını çizerken, geçmiş hizmete saygı ile kemer sıkma ve adil yönetim beklentileri arasında bir denge kuruyor. Sonuç, meclisin cumhuriyet kurumlarını modernleştirme taahhüdünün de bir göstergesi olacak.