**Lefkoşa, Kıbrıs** – Ekonomi sahnesinde gösterdiği muazzam toparlanma ve mali disiplin konusundaki kararlılığıyla bilinen Kıbrıs, Berlin merkezli derecelendirme kuruluşu Scope'tan büyük bir onayla karşılaştı. Ada ülkesinin uzun vadeli kredi notu, yapılan son değerlendirme sonucunda 'A' seviyesine yükseltildi. Cumartesi günü duyurulan bu gelişme, Kıbrıs için adeta bir dönüm noktası niteliği taşıyor ve ülkenin 2020'deki ekonomik türbülansın ardından finansal durumunda kaydettiği dikkat çekici iyileşmeyi gözler önüne seriyor.
'A-' seviyesinden 'A' seviyesine çıkan bu yükseliş, Kıbrıs'ın kamu maliyesini yeniden dengeleme konusundaki önemli adımlarını vurguluyor. Bu olumlu değerlendirmenin temel taşlarından biri, kamu borcunda yaşanan dramatik düşüş. 2020'de Gayri Safi Yurtiçi Hasıla'nın (GSYH) tehlikeli bir şekilde yüzde 113.6'sına ulaşan borç yükü, 2023 sonu itibarıyla tahminlere göre yüzde 55.4'e geriledi. Bu mali sağduyu, hükümetin sürekli olarak bütçe fazlası vermesini sağladı; geçen yıl bu oran yüzde 3.3 iken, 2024 için yüzde 4.1 olarak öngörülüyor. Scope, kararının dayanak noktaları olarak "Kıbrıs'ın kamu borcundaki kayda değer azalmayı", "sürdürülebilir mali fazlaları" ve "bankacılık sektörünün dayanıklılığındaki iyileşmeyi" açıkça belirtti.
Borç rakamlarının ötesinde, Kıbrıs ekonomisi altında yatan güçlü yapısını da sergiledi. GSYH, geçen yıl yüzde 3.5'lik sağlıklı bir büyüme eğrisi yakaladı. Bu büyüme, güçlü özel tüketim, reel ücretlerdeki somut artış ve devam eden yatırımlar sayesinde desteklendi. Eş zamanlı olarak, ülkenin bankacılık sektörü de önemli bir dönüşüm geçirdi; takipteki alacaklar (NPL) sistematik olarak ele alındı. Finansal sağlığın kritik bir göstergesi olan NPL oranı, Ekim 2025 itibarıyla yönetilebilir bir seviye olan yüzde 4.2'ye düştü ki bu, önceki endişelerin çok uzağında bir tablo. Bankacılık sistemindeki bu gelişmiş dayanıklılık, sermaye yeterliliği ve karşılık oranlarındaki iyileştirmelerle birleşince, yatırımcı güvenini daha da artırdı.
Ajans ayrıca adanın "güçlü mali performansını ve ekonomik büyümesini" de takdir etti. Bu ekonomik dinamizm, teknoloji şirketlerinin elverişli iş ortamı ve nitelikli işgücü nedeniyle Kıbrıs'a yönelmesiyle artan kurumlar vergisi gelirleriyle daha da güçlendi. Limasol bölgesindeki büyük çaplı orman yangınları ve ulusal dayanışma fonuna yapılan katkılar gibi beklenmedik harcamalar karşısında bile, hükümetin mali disiplini bütçe fazlalarının korunmasını sağladı.
Kıbrıs'ın kredi değerliliğindeki bu yukarı yönlü revizyonun önemli sonuçları var. Daha yüksek bir kredi notu, hükümetin uluslararası borç piyasalarındaki borçlanma maliyetlerinin düşmesi anlamına gelirken, kamu hizmetlerinin ve yatırımların finansman yükünü hafifletiyor. Ayrıca, uluslararası yatırımcılar için daha istikrarlı ve cazip bir ekonomik ve finansal ortamın sinyalini vererek, doğrudan yabancı yatırımlar için güçlü bir işaret niteliği taşıyor. Dahası, hükümetin güçlenen mali pozisyonu, iklim adaptasyonu, altyapı geliştirme, savunma ihtiyaçları ve yaşlanan nüfusun demografik zorlukları gibi potansiyel gelecekteki ekonomik baskılarla başa çıkmak için değerli bir alan sağlıyor.
Scope, küresel ekonomik değişimlerin getirdiği belirsizlikleri kabul ederek görünüme yönelik değerlendirmeyi "pozitif"ten "stable"a çekse de, temel değerlendirme büyük ölçüde olumlu kalmaya devam ediyor. Ajans, kamu borcunun düşüş eğilimini sürdüreceğini ve on yılın sonuna kadar GSYH'nin yüzde 40'ının altına düşeceğini öngörüyor. Vergi sistemi reformlarının orta vadeli mali etkileri konusunda bir miktar belirsizlik yaratsa da, genel beklenti 2030 yılına kadar bütçe fazlalarının devam edeceği yönünde, bu da dayanıklı ve giderek güçlenen bir Kıbrıs ekonomisi anlatısını pekiştiriyor. Kısa vadeli notların S-1 seviyesinde teyit edilmesi, adanın sağlam mali temelini daha da sağlamlaştırıyor.