**Lefkoşa** - Devletin telekomünikasyon devi Cyta'nın Kıbrıs'ın enerji sektöründe söz sahibi olma potansiyelini taşıyan önemli bir yasa teklifi, Meclis'te hararetli bir tartışmaya yol açtı. Teklif, sektörün önde gelen oyuncularından sert tepkiler alırken, özellikle Elektrik Piyasası Birliği Başkanı Giorgos Chrysochos, devletin sahip olduğu bir şirketin enerji alanına girmesinin "adil rekabet" ilkesini zedeleyeceğine dair güçlü endişelerini dile getirdi. Enerji Düzenleme Kurumu (RAEК) ise olası hukuki karmaşıklıklara ve piyasa dengesizliklerine dikkat çekerek, mevcut durumda elektrik üretimi ve dağıtımında hakimiyetini sürdüren Kıbrıs Elektrik Kurumu (ATHK) ile yapılacak herhangi bir iş birliğinin titizlikle incelenmesi gerektiğini vurguladı.
Şu anda Meclis komisyonunda görüşülmekte olan yasa teklifi, Cyta'nın faaliyet alanını yeniden tanımlayarak, ülkenin elektrik piyasasında yer almasının önünü açmayı hedefliyor. Ancak bu adım, şimdiden önemli bir tedirginliğe neden olmuş durumda. Elektrik Piyasası Birliği'nin dün yayınladığı açıklamada, Başkan Chrysochos'un Cyta'nın telekomünikasyon alanındaki mevcut hakimiyetinin, enerji hizmetlerine adım atması halinde "haksız bir avantaj" sağlayacağını belirttiği kamuoyuna duyuruldu. Chrysochos, bu durumun mevcut özel elektrik üreticileri için adil bir rekabet ortamını engelleyeceğini savunarak, devlet tekellerinin piyasa için bir "lanet" olduğunu ifade etti.
Düzenleyici kurum RAEК de ekonomik komisyona gönderdiği resmi yazıda, gelişmekte olan yasal çerçeve için kritik önem taşıyan hususlara değindi. Başlıca endişe, Kıbrıs Elektrik Kurumu'nun (ATHK) mevcut konumu üzerine yoğunlaşıyor. RAEК, ATHK'nin elektrik üretimi ve tedarikindeki yerleşik pozisyonu göz önüne alındığında, Cyta gibi potansiyel bir giriş yapacak herhangi bir kuruluşla kuracağı ortaklığın ciddi piyasa dengesizlikleri yaratabileceğine dikkat çekti. Bu nedenle, söz konusu düzenlemelerin yasallığının kapsamlı bir şekilde araştırılması gerektiğinin altı çizildi. Ayrıca RAEК, ATHK'nin mevcut görev tanımı dışındaki enerji faaliyetlerine katılımının, belirlenmiş piyasa işletim çerçevelerine sıkı sıkıya bağlı kalması ve gerekli operasyonel lisansların alınmasıyla desteklenmesi gerektiğini belirtti.
RAEК'in duruşu, daha geniş istişarelerin önemini de vurguluyor. Çevre Dairesi (EPA) ve Enerji ve Endüstriyel İşletmeler Genel Müdürlüğü (GERIET) gibi ilgili devlet birimlerinin görüşlerinin, Cyta gibi yarı-devlet statüsündeki bir kuruluşun potansiyel faaliyetlerini ele alırken vazgeçilmez olduğunu kaydetti. Meclis'teki görüşmeler devam ederken, gelecek Pazartesi günü yapılacak devam oturumu, yasal sürecin henüz erken aşamalarında olduğunu gösteriyor.
Cyta'nın enerji sektörüne potansiyel girişinin ardındaki temel mantık, yasal düzenlemelerle kamu yararına hizmet etmek ve tüketici refahını artırmak olarak öne sürülüyor. Bu durum, özel şirketlerin tipik olarak peşinde koştuğu kar maksimizasyonu hedeflerinden farklılık gösteriyor. Yasa teklifinin Meclis'ten geçmesi ve RAEК'ten lisans almasıyla Cyta'nın girişiyle yeni bir rekabet döneminin başlayabileceği ve bunun tüketicilere fayda sağlayabileceği öngörülüyor. Ancak sektör gözlemcileri ve bazı birliklerin genel eğilimi, piyasa bütünlüğünü koruyan ve gerçekten eşit bir rekabet ortamı teşvik eden dengeli bir yaklaşım çağrısı yaparak temkinli bir duruş sergiliyor. Önümüzdeki haftalar, Meclis görüşmeleri ilerledikçe ve düzenleyici kurumlar bu iddialı teklifin sonuçlarını titizlikle değerlendirdikçe daha fazla netlik vaat ediyor.