Yunanistan'da, Avrupa Birliği'nden (AB) gelen tarımsal desteklerin gecikmesi ve azalması, kırsalı ayağa kaldırdı. Geçim derdiyle çıkmaza giren yüzlerce çiftçi, ana karayollarını traktörleriyle kapatarak sesini duyurmaya çalışırken, polisle yaşanan gerilimli görüntüler, sektördeki krizin boyutunu gözler önüne serdi. Göz yaşartıcı gaz ve barikatların gölgesinde süren protestoların arkasında ise, hem yaygın bir sahtecilik soruşturması hem de çiftçilerin "can simidi" olan fonların dondurulması yatıyor.
İsyanın fitilini ateşleyen, çiftçilere ödenen ilk taksitin geçen yıla kıyasla 100 milyon avro eksik olması. Ancak bu kesinti, keyfi bir karardan ziyade, Yunan makamları ve Avrupa Savcılığı (EPPO) tarafından yürütülen titiz bir soruşturmanın doğrudan sonucu. Arazi ve hayvan varlığı verilerinde yapılan tahrifatla milyonlarca avroluk AB desteğini haksız yere almak için bazı çiftçilerin devlet görevlileriyle işbirliği yaptığı iddia edilen büyük bir şema ortaya çıkarıldı.
"Devlet çözüm üretmek zorunda. Bunu yapana kadar buradayız," diyen yerel tarım birliği temsilcisi Costas Tzelas, eylemcilerin kararlılığını özetliyordu. Nikaia ve Larissa gibi önemli tarım merkezlerinde kurulan barikatlar, Atina-Selanik karayolunun kritik bölümlerini trafiğe kapattı. Bazı göstericilerin polis kordonlarını aşma girişimi ise çatışmaya ve gözaltılara yol açtı.
Siyasi ve idasi düşüş ağır oldu. Her yıl yaklaşık 2.5 milyar avroluk AB yardımını dağıtan OPEKEPE kurumu, şimdi mercek altında. Yunan parlamentosu kurumun işleyişi hakkında resmi bir soruşturma başlattı. Hükümet ise, yolsuzluğu kökünden temizleme zorunluluğu ile iflasın eşiğindeki meşru çiftçilere destek olma aciliyeti arasında sıkışmış durumda. Kırsal Kalkınma ve Gıda Bakan Yardımcısı Christos Kellas, süreci savunurken sıkıntıyı kabul etti: "Bu aşamada 100 milyon avro daha az aldılar. İtirazlar sonrasında, hakkı olanlar paralarını alacak."
Şu anda 40 binden fazla çiftçinin başvurusu titizlikle inceleniyor ve bu da nakit akışını felç eden bir birikime neden oluyor. Beklenen AB ve ulusal ödemelerdeki toplam açığın 600 milyon avroya ulaştığı tahmin ediliyor. Bu felç hali, sadece bireysel çiftlikleri değil, Orta ve Kuzey Yunanistan'daki kırsal ekonominin istikrarını da tehdit ediyor.
Gerginlik sürüyor. Yeni protestolar planlanarak hükümete baskı uygulanmaya devam ediliyor. Hükümet, şeffaflık ve hak sahiplerine nihai ödeme sözü verse de, itiraz süreçleri uzun. Bu olay, acı bir ikilemi ortaya koyuyor: AB fonlarını suistimalden korumak elzem, ancak bu süreçte masum üreticiler, bürokrasinin çarkları arasında eziliyor. Tarlalar sessiz olabilir ama yollar değil. Yunan çiftçisi, adalet ve ödeme için yollarda.