**Londra, İngiltere** – Küresel ölçekte artan ekonomik adaletsizliklerin en çarpıcı örneği, uluslararası yardım kuruluşu Oxfam'ın son raporuyla gözler önüne serildi. Rapor, küresel milyarder nüfusunda rekor bir artış yaşandığını ve bu kişilerin toplam servetlerinin dudak uçuklatan bir hızla yükseldiğini ortaya koyuyor. 2025 yılında yayımlanan bulgular, hükümetlerin sıradan vatandaşların ihtiyaçlarından ziyade ultra zenginlerin çıkarlarını kolladığına dair karamsar bir tablo çiziyor. Bu durum, dünya genelinde yaygın bir kamuoyu hoşnutsuzluğuna ve protesto dalgasına yol açtı.
Küresel ekonomik eğilimlerin önemli bir göstergesi olan Oxfam'ın yıllık araştırması, milyarderlerin sayısının 3.000 kişiyi aştığını ortaya koydu. Bu kişilerin birleşik net serveti ise tam 18,3 trilyon dolara (yaklaşık 13,7 trilyon sterlin) ulaştı. Bu rakam, yalnızca 2020'den bu yana toplam servetlerinde %81'lik, yani akıl almaz bir biçimde 8,2 trilyon dolarlık bir artış anlamına geliyor. Az sayıda kişinin elinde toplanan bu eşi benzeri görülmemiş sermaye birikimi, dünya çapında milyarlarca insanın hayat pahalılığıyla, durgun ücretlerle ve kamu hizmetlerinin aşınmasıyla boğuştuğu acı gerçekle keskin bir tezat oluşturuyor.
Raporun yazarları, bu servet yoğunlaşmasının basit bir istatistiksel anomali olmadığını, aksine bilinçli politika tercihlerinin doğrudan bir sonucu olduğunu savunuyor. Oxfam raporunun ortak yazarlarından Max Lawson, "Dünya hükümetleri yanlış tercihi yapıyor; özgürlüğü değil, serveti savunmayı seçiyorlar. Zenginlerin kuralını seçiyorlar," diyerek bu durumun altını çiziyor. Lawson, "Ekonomik olarak zenginler, siyasi olarak da zenginleşiyor ve politika, toplumlar ve ekonomiler üzerinde şekillendirme ve etkileme gücüne sahip oluyor," diyerek bu etki alanının sinsi doğasını detaylandırıyor. Bu iddia edilen siyasi esaret, şirketlere yönelik imtiyazlı vergi muamelelerinden eğitim ve sağlık gibi temel kamu hizmetlerini orantısız şekilde etkileyen kemer sıkma önlemlerine kadar çeşitli biçimlerde kendini gösteriyor.
Bu ekonomik dengesizliklerin sonuçları ise oldukça belirgin. Yoksulluk ve açlıkla mücadeledeki küresel çabaların durma noktasına geldiği, sıradan bireylerin temel ihtiyaçlara erişimde giderek daha fazla zorlandığı bildiriliyor. Son yıl ve özellikle 2020'den bu yana sosyal huzursuzlukta bir yoğunlaşma yaşandı. Afrika, Asya ve Latin Amerika'yı kapsayan bölgelerde gençlerin başlattığı ayaklanmalar, vatandaşların sistemik eşitsizliğe, yaygın yolsuzluğa, kemer sıkmaya ve işsizliğe karşı duyduğu hayal kırıklığını dile getirmesiyle öne çıkan bir özellik haline geldi.
Örneğin Kenya'da, geçtiğimiz yıl ve 2024'e girerken, eğitim ve sağlık bütçelerinde önemli kesintilere yol açan ve aynı zamanda işletmelere vergi muafiyetleri sağlayan hükümet politikaları nedeniyle protestolar patlak verdi. Nairobi'deki Mathare gecekondu mahallesinden sosyal aktivist Wanjira Wanjiru, bu politikaların topluluklar üzerindeki somut etkisini vurguladı. "Okullarımız ve hastanelerimiz fon sıkıntısı çekerken zenginlere daha fazla kolaylık sağlandığında, önceliklerin nerede olduğu açıkça görülüyor," diyen Wanjiru, hükümetleri tarafından terk edilmiş hisseden birçok kişinin duygularını dile getirdi.
Raporun analizi rahatsız edici bir örüntüyü işaret ediyor: Hükümetler zenginler ve fakirler arasındaki büyüyen uçurumu ele almakla kalmıyor, aynı zamanda aktif olarak bunu pekiştiriyorlar. Daha fazla eşitlik ve hesap verebilirlik talep eden protestolar, finans elitlerine gösterilen zımni saygıya kıyasla, sıklıkla sert baskıyla karşılanıyor. Bu dinamik, birçok ulusun, ayrıcalıklı azınlığın kendi avantajlarına ulusal gündemleri şekillendirdiği oligarşik bir sisteme doğru sürüklendiği yönünde artan suçlamalara yol açtı. Milyarderlerin artan serveti ve siyasi nüfuzları, demokratik yönetişim ve daha eşitlikçi bir küresel toplum arayışı için önemli bir zorluk teşkil ediyor.