**Lefkoşa, Kıbrıs** – Yedi yıl süren sessizliğin ardından, Lefkoşa'nın sembol yapılarından Famagusta Kapısı, görkemli bir törenle halkın hizmetine yeniden açıldı. Venedik mimarisinin eşsiz bir örneği olan ve yüzyıllara tanıklık eden bu abidevi yapı, titiz bir restorasyon sürecinden geçerek geçmişiyle bugünü harmanlayacak yeni bir döneme adım attı.
2018 yılında yaşanan ve kapıda ciddi hasara yol açan sel felaketinin ardından başlatılan kapsamlı restorasyon projesi, Şubat 2019'da start aldı. Kültür Bakanlığı'na bağlı Eski Eserler Dairesi'nin öncülüğünde yürütülen bu iddialı çalışma, yaklaşık bir milyon avroluk önemli bir yatırımı da beraberinde getirdi. Bu finansal destekle, kapının asırlık taş duvarları ve narin ahşap unsurları özenle onarıldı. Yapısal güçlendirmenin yanı sıra, modern aydınlatma ve ses sistemleri, geliştirilmiş iklimlendirme ünitesi ve günümüz standartlarına uygun hale getirilen halka açık alanlar gibi altyapı iyileştirmeleri de projenin bir parçası oldu.
1567 yılında Venedikli mühendis Giulio Savorgnan tarafından "Porta Giuliana" adıyla inşa edilen Famagusta Kapısı, şehrin savunmasında olduğu kadar kültürel kimliğinde de kilit bir rol oynamıştır. 1935 yılından bu yana varlığını sürdüren kapı, 1981 yılında bir kültür merkezine dönüştürülerek adeta yeniden doğmuştu. Ancak son restorasyon, sadece fiziksel yıpranmayı gidermekle kalmadı, aynı zamanda tarihin derinliklerinden de büyüleyici ipuçları ortaya çıkardı. Yapılan kazılarda, kapının temellerinin arazinin doğal yapısına uyum sağladığı ve ortaçağ yapılarının kalıntılarına ulaşıldığı görüldü. Bu keşifler, kapının çok katmanlı tarihine ışık tuttu.
Açılış törenine Kültür Bakan Yardımcısı Lina Kassianidou ve Eski Eserler Dairesi Başkanı George Georgiou gibi önemli isimler katıldı. Konuşmacılar, projenin sadece tarihi bir mirası korumakla kalmadığını, aynı zamanda onu şehrin sosyal ve kültürel dokusuyla yeniden buluşturduğunu vurguladı. Kassianidou, vizyonu "tarihi merkezde 'yaşayan bir kamusal alan yaratmak'" olarak özetleyerek, projenin temel amacını gözler önüne serdi.
Restorasyonu tamamlanan Famagusta Kapısı, ilk etapta Kıbrıs'ın Avrupa Birliği Dönem Başkanlığı kapsamında önemli uluslararası buluşmalara ev sahipliği yapacak. Bu özel dönemin ardından ise kapı, Lefkoşa'nın gelişen kültürel mekanlar ağına tam entegre edilecek. Bu stratejik entegrasyon sayesinde, anıtsal bir yapı olmanın ötesine geçen kapı, sanatsal ifade, kamusal tartışma ve toplumsal etkileşim için dinamik bir merkez haline gelecek. Lefkoşa'nın tarihi değerlerine sahip çıkma konusundaki kararlılığının bir göstergesi olan bu proje, şehrin geleceğe dönük kültürel vizyonunun da güçlü bir simgesi olarak öne çıkıyor.