**KAMPALA, UGANDA** – Uganda'da büyük bir merakla beklenen genel seçimlerde oy sayımı sürerken, muhalefet sandık doldurma ve gözlemcilerine yönelik gözdağı gibi ciddi usulsüzlük iddialarında bulundu. Bu iddialar, yaşanan teknik aksaklıklar ve hükümetin dayattığı internet karartmasıyla birleşince, Doğu Afrika ülkesindeki demokratik sürece kara bir gölge düşürdü.
1986'dan beri iktidarda olan mevcut Başkan Yoweri Museveni, pop yıldızından siyasete atılan Bobi Wine (gerçek adı Robert Kyagulanyi Ssentamu) karşısında yedinci dönem için yarışıyor. Ulusal Birlik Platformu (NUP) adına yarışan Wine, ülkenin dört bir yanındaki sandık görevlilerinin sistematik olarak uzaklaştırıldığını veya alıkonulduğunu iddia ederek seçimin bütünlüğünü sert bir dille kınadı. Wine, "Her yerde kitlesel sandık doldurma raporları var. Birçok sandık görevlimiz ve süpervizörümüz kaçırıldı, diğerleri ise sandık başlarından kovuldu. Bu duruma sahip çıkın ve bu suçlu rejimi reddedin." ifadelerini kullandı.
Oy verme süreci de kendi içinde önemli aksaklıklarla boğuştu. Başkent Kampala ve doğudaki Jinja kentinde çok sayıda sandık, planlanan kapanış saatinden saatlerce sonra faaliyete devam etti. Bu gecikme, seçmen doğrulaması için tasarlanan biyometrik makinelerin arızalanması, devam eden ağ kesintileri ve bazı yerlerde temel oy verme malzemelerinin kıtlığı gibi bir dizi faktöre bağlandı. Seçimleri denetlemekle görevli Yüksek Seçim Kurulu, sandık hilesi ve NUP yetkililerinin kaybolmasına ilişkin spesifik iddialara henüz doğrudan bir yanıt vermedi.
Şeffaflık ve endişe atmosferini artıran bir diğer gelişme ise Uganda yetkililerinin Salı günü başlayan ve iletişimi keserek bağımsız gözlem ve raporlamayı engelleyen ülke çapında bir internet kesintisi uygulaması oldu. Başkan Museveni oy verme sürecindeki zorlukları kabul etse de, bildirilen sorunları araştıracağına söz verdi. Ancak, bu internet sansürünün zamanlaması ve kapsamı, sivil toplum grupları ve uluslararası gözlemciler tarafından şeffaflığı ve hesap verebilirliği ciddi şekilde engellediği gerekçesiyle geniş çapta eleştirilere neden oldu.
Seçim öncesi dönem de tartışmalardan uzak değildi; birçok gözlemcinin "yoğun baskı" olarak tanımladığı bir tablo hakimdi. Güvenlik güçleri, muhalif gösterileri engellemek için sık sık göz yaşartıcı gaz ve gerçek mermi kullanarak müdahale etti, çok sayıda NUP destekçisi ve yetkilisinin tutuklanmasına yol açtı. Bu gözdağı iklimi, seçim yarışının adaletine ilişkin endişeleri artırdı.
Cumhurbaşkanlığı sonuçlarının açıklanması için belirlenen Cumartesi öğleden sonra son teslim tarihi yaklaşırken, ulus belirsizlik ve derin şüpheler arasında resmi sayımı bekliyor. Hile iddiaları, teknik arızalar ve benzeri görülmemiş internet karartmasıyla birleşerek, sonucun meşruiyeti ve Uganda'daki demokratik yönetişimin geleceği hakkında önemli soruları gündeme getirdi. Önümüzdeki günler, bu tartışmalı iddiaların nasıl ele alınacağını ve ülkenin siyasi yörüngesi üzerindeki etkilerini belirlemede kritik öneme sahip olacak.