**Λευκωσία, Κύπρος** – Με το νέο έτος να μπαίνει στην πρώτη του χρονιά, το 2026, η Κυπριακή Δημοκρατία ετοιμάζεται να αναλάβει για δεύτερη φορά την προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μια ανάληψη που δεν είναι απλώς τυπική, αλλά σηματοδοτεί μια περίοδο αυξημένης ευθύνης, όπου ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης και η κυβέρνησή του θα κληθούν να οδηγήσουν την ατζέντα της Ένωσης, ιδίως στους κρίσιμους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, τομείς που κερδίζουν συνεχώς έδαφος στην ευρωπαϊκή στρατηγική.
Η Κύπρος, στο πλαίσιο της "Τριάδας" μαζί με την Πολωνία και τη Δανία, θα διαδραματίσει καίριο ρόλο στη διασφάλιση της συνέχειας και της συνοχής των ευρωπαϊκών πολιτικών. Θα προεδρεύσει σε υπουργικές συναντήσεις, θα διαχειριστεί πολύπλοκους φακέλους αμυντικού χαρακτήρα και θα φιλοξενήσει περίπου 260 επίσημες εκδηλώσεις, συμπεριλαμβανομένων κορυφαίων συναντήσεων και άτυπων υπουργικών συμβουλίων. Οι βασικές προτεραιότητες της Κύπρου περιστρέφονται γύρω από την "αυτονομία μέσω της ασφάλειας, της αμυντικής ετοιμότητας και επάρκειας", την "αυτονομία μέσω της ανταγωνιστικότητας" και την προώθηση μιας "αυτόνομης ένωσης αξιών που δεν αφήνει κανέναν πίσω".
Η συγκυρία αυτή είναι ιδιαίτερα καίρια, καθώς η προεδρία της Κύπρου συμπίπτει με μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών αναταραχών, με τον πόλεμο στην Ουκρανία να έχει αναδείξει την αμυντική συνεργασία σε ύψιστη ευρωπαϊκή προτεραιότητα. Αυτή η έμφαση στην ασφάλεια αναμένεται να φέρει στο προσκήνιο και υφιστάμενες διμερείς εκκρεμότητες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις πρωτοβουλίες αμυντικής συνεργασίας.
Μια σημαντική πρόκληση για την κυπριακή προεδρία είναι η παγιωμένη διαφορά με την Τουρκία. Η Κύπρος και η Ελλάδα εξακολουθούν να εκφράζουν αντιρρήσεις για τη συμμετοχή της Τουρκίας στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Άμυνας και στο πρόγραμμα SAFE. Αυτές οι επιφυλάξεις πηγάζουν από την τουρκική στρατιωτική παρουσία στο βόρειο τμήμα του νησιού, ένα ζήτημα που θα μπορούσε να δημιουργήσει τριβές στην προσπάθεια της ΕΕ να ενισχύσει τις αμυντικές της δυνατότητες και να προωθήσει την διαλειτουργικότητα.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης έχει εκφράσει την πεποίθησή του, δηλώνοντας: "Από αύριο και για έξι μήνες, η πατρίδα μας αναλαμβάνει την προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι αδιαμφισβήτητα μια στιγμή υπερηφάνειας, μια εθνική αποστολή, μια τεράστια ευθύνη στην οποία είμαι βέβαιος ότι θα ανταποκριθούμε επιτυχώς". Η φιλοδοξία του είναι να "δώσει νέα ορμή στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα και να συμβάλει ουσιαστικά στο επόμενο βήμα του κοινού μας ταξιδιού".
Πέρα από τη διαχείριση των καθημερινών λειτουργιών, η Κύπρος στοχεύει να αξιοποιήσει την προεδρία της για να διερευνήσει δρόμους βελτίωσης των σχέσεων με την Τουρκία. Μια προτεινόμενη στρατηγική περιλαμβάνει την προώθηση της συμμετοχής της Τουρκίας στην πρωτοβουλία του ΝΑΤΟ "Συνεργασία για την Ειρήνη", ενδεχομένως ως προάγγελο μελλοντικής ένταξης. Αυτή η προσέγγιση θα μπορούσε να συνδεθεί με μια σταδιακή άρση των κυπριακών αντιρρήσεων σε στενότερη συνεργασία ΕΕ-Τουρκίας, υποδηλώνοντας μια λεπτή ισορροπία μεταξύ εθνικών συμφερόντων και ευρύτερων ευρωπαϊκών στρατηγικών στόχων.
Η επιτυχία της κυπριακής προεδρίας θα κριθεί από την οργανωτική της ικανότητα και την ευελιξία της να κινηθεί στο σύνθετο πολιτικό τοπίο. Η κυβέρνηση εκφράζει αισιοδοξία, επικαλούμενη ευνοϊκές εγχώριες συνθήκες, όπως ισχυρή οικονομική ανάπτυξη, πλήρη απασχόληση, αμελητέα πληθωρισμό και μειωμένο δημόσιο χρέος. Επιπλέον, σημαντικές εγχώριες μεταρρυθμίσεις σε τομείς όπως η φορολογία, η εκπαίδευση, η διαφάνεια και η λογοδοσία ενισχύουν την ικανότητα της χώρας να αναλάβει αυτόν τον κομβικό ευρωπαϊκό ρόλο. Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν πόσο αποτελεσματικά η Κύπρος μπορεί να κατευθύνει την ευρωπαϊκή ατζέντα, αντιμετωπίζοντας ταυτόχρονα τις εγγενείς πολυπλοκότητες της γεωπολιτικής της θέσης.