Η Λευκωσία έχει κατακτήσει μια άκρως αμφίβολη διάκριση: βρίσκεται ανάμεσα στις αστικές περιοχές με το χειρότερο κυκλοφοριακό μπελά στον κόσμο. Τα τελευταία στοιχεία της εταιρείας πλοήγησης TomTom, που μετράει τον σφυγμό της κίνησης σε 501 πόλεις απ' όλη τη Γη, το επιβεβαιώνουν ξεκάθαρα. Η κυπριακή πρωτεύουσα προσφέρει κάποιες από τις πιο αργές οδικές συνθήκες διεθνώς, με τους χρόνους διαδρομής να επιδεινώνονται ακόμα και σε σχέση με το περσινό, γεγονός που σηματοδοτεί μια αυξανόμενη πρόκληση για τους κατοίκους της.
Στον ετήσιο δείκτη κυκλοφοριακής συμφόρησης για το 2024, η Λευκωσία βρέθηκε στην 82η θέση παγκοσμίως. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Ότι μια τυπική διαδρομή 10 χιλιομέτρων μέσα στην πόλη χρειάζεται πλέον κατά μέσο όρο **26 λεπτά και 15 δευτερόλεπτα**, δέκα ολόκληρα δευτερόλεπτα περισσότερα από το 2023. Με απλά λόγια, η συμφόρηση φτάνει το 41%, πράγμα που σημαίνει ότι χάνουμε σχεδόν το μισό χρόνο μας στα κόκκινα. Ο υπολογισμός είναι τραχύς: ο κάθε οδηγός στην πρωτεύουσα έχασε περίπου **99 ώρες** της ζωής του σε κίνηση φέτος, κολλημένος στα φανάρια και στις λεωφόρους.
Το φαινόμενο, βέβαια, δεν είναι μόνο κυπριακό. Η μελέτη δίνει μια συγκριτική προοπτική, τοποθετώντας την Αθήνα ακόμα πιο ψηλά, στην 37η θέση παγκοσμίως, όπου η ίδια διαδρομή παίρνει σχεδόν μισή ώρα. Η Θεσσαλονίκη, στην 131η θέση, έκανε ένα δραματικό άλμα προς τα πίσω, με τους χρόνους διαδρομής να αυξάνονται πάνω από δύο λεπτά σε ένα χρόνο. Στην κορυφή του παγκόσμιου καταλόγου βρίσκεται η Barranquilla της Κολομβίας, ενώ η πρωτιά στην Ευρώπη ανήκει αμετάβλητα στο Λονδίνο.
Η πηγή του προβλήματος στη Λευκωσία είναι γνωστή: υπερβολική εξάρτηση από το ιδιωτικό αυτοκίνητο, περιορισμένες –για να μην πω ανύπαρκτες– εναλλακτικές στα ΜΜΜ, και συγκεντρωμένη οικονομική δραστηριότητα. Το αποτέλεσμα, όμως, δεν είναι απλώς μια καθημερινή ενόχληση. Είναι μια βαριά οικονομική και κοινωνική επιβάρυνση που πλήττει την παραγωγικότητα, εξαντλεί τα καύσιμα και επιδεινώνει την ποιότητα του αέρα που αναπνέουμε. Το σύστημα είναι τόσο τεταμένο που ακόμα και μια προγραμματισμένη διακοπή ρεύματος δύο ωρών στη Λεωφόρο Γκίρνε για συντήρηση, όπως ανακοίνωσε η ΚΤΕΟ, μοιάζει να απειλεί να ανατρέψει την ήδη εύθραυστη ισορροπία.
Το μήνυμα των αριθμών είναι σαφές: η τροχιά είναι προς τα πάνω. Χωρίς ριζικές παρεμβάσεις –έξυπνες πολιτικές πάρκινγκ, επενδύσεις σε βιώσιμα μέσα μαζικής μεταφοράς, και πιλοτικά προγράμματα όπως η χρήση λεωφορείων επί τη βάσει της ζήτησης– ο δείκτης της συμφόρησης θα συνεχίσει να ανεβαίνει σταθερά. Για τους κατοίκους της Λευκωσίας, η έκθεση απλώς ποσοτικοποιεί μια καθημερινή πραγματικότητα από κόκκινα φανάρια και ατέλειωτες ουρές. Το ερώτημα που μένει είναι αν η πόλη έχει τη θέληση να αλλάξει αυτή την πραγματικότητα και να ξεκολλήσει, για μια φορά, από τους δυστυχισμένους παγκόσμιους καταλόγους.