**Λευκωσία, Κύπρος** – Η πρόσφατη διάσκεψη στην Κύπρο, με τίτλο «Ευρωπαϊκή Διάσκεψη για τον Βιώσιμο Τουρισμό – 20 Χρόνια CSTI», δεν ήταν απλώς μια επέτειος, αλλά μια ηχηρή προειδοποίηση. Η εκδήλωση, που διοργανώθηκε για να γιορτάσει δύο δεκαετίες πρωτοβουλιών για τον βιώσιμο τουρισμό στην Κύπρο, έστειλε ένα ξεκάθαρο μήνυμα: το σημερινό μοντέλο του τουρισμού στη Μεσόγειο είναι πια ασύμβατο με τις επιταχυνόμενες κλιματικές αλλαγές.
Περίπου 400 σύνεδροι, μεταξύ των οποίων και δύο Ευρωπαίοι Επίτροποι, μαζί με κορυφαίους εκπροσώπους από οργανισμούς όπως η Διεθνής Ένωση Προστασίας της Φύσης (IUCN) και το The Travel Foundation, παρουσίασαν μια ζοφερή εικόνα. Οι ομιλητές τόνισαν τις αυξανόμενες περιβαλλοντικές πιέσεις που δέχεται η περιοχή, με τον τουριστικό κλάδο να βρίσκεται στα πρόθυρα μιας μεγάλης αναταραχής.
Ο Φίλιππος Δρουσιώτης, Εκτελεστικός Πρόεδρος του CSTI, αναφέρθηκε στην εικοσαετή πορεία της πρωτοβουλίας, αλλά η αίσθηση που επικράτησε ήταν ότι οι προσπάθειες, όσο πολύτιμες κι αν ήταν, δεν στάθηκαν αρκετές απέναντι στις εντεινόμενες κρίσεις. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο Jeremy Sampson, CEO του The Travel Foundation, «Το τουριστικό σύστημα που έχουμε δεν είναι αντάξιο της κλιματικής πραγματικότητας». Αυτό το αίσθημα διαπέρασε τις συζητήσεις, που εστίασαν στις καταστροφικές συνέπειες της ανεξέλεγκτης ανάπτυξης και των συμβατικών τουριστικών παραδειγμάτων.
Τα στατιστικά στοιχεία ήταν ανησυχητικά. Η λεκάνη της Μεσογείου, που υποδέχεται 360 εκατομμύρια διεθνείς επισκέπτες ετησίως, θερμαίνεται 20% ταχύτερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο. Οι προβλέψεις για τις επόμενες δεκαετίες είναι ακόμη πιο δυσοίωνες: διπλασιασμός των ημερών άνω των 37 βαθμών Κελσίου έως το 2050, μείωση 25% στη διαθεσιμότητα νερού και διπλασιασμός των πλαστικών απορριμμάτων στη Μεσόγειο Θάλασσα έως το 2040. «Η Μεσόγειος είναι ήδη ένα αποθετήριο 1,2 εκατομμυρίων τόνων πλαστικών, και το πλαστικό δεν διαλύεται εύκολα», υπογράμμισε ο Boris Erg της IUCN.
Η διάσκεψη εξέτασε κριτικά την ευαλωτότητα του παραδοσιακού μοντέλου τουρισμού αιχμής το καλοκαίρι. Οι ομιλητές τόνισαν τους αυξανόμενους κινδύνους, από τα ακραία κύματα καύσωνα που καθιστούν τους προορισμούς αφόρητους, μέχρι την λειψυδρία που πλήττει τις τοπικές κοινωνίες και την ίδια την τουριστική υποδομή. Η τεράστια ποσότητα πλαστικών απορριμμάτων, μια ορατή πληγή στις ακτές και κίνδυνος για τα θαλάσσια οικοσυστήματα, αναδείχθηκε ως μια ακόμη σημαντική συνέπεια του μαζικού τουρισμού που απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.
Η συζήτηση δεν περιορίστηκε σε σταδιακές προσαρμογές, αλλά προχώρησε σε μια ολοκληρωτική αναθεώρηση του τουριστικού οικοσυστήματος. Ενώ αναγνωρίστηκαν οι αξίες των προηγούμενων πρωτοβουλιών βιωσιμότητας, ομόφωνη υπήρξε η διαπίστωση ότι τώρα είναι επιτακτική μια πιο ριζική αναμόρφωση. Η επείγουσα ανάγκη για αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, μείωσης των εκπομπών άνθρακα, άμβλυνσης των πιέσεων στις τοπικές κοινωνίες και καταπολέμησης της διάχυτης πλαστικής ρύπανσης, ήταν αισθητή. Το συνέδριο ολοκληρώθηκε με μια σαφή εντολή: μετάβαση από την παθητική αναγνώριση των προβλημάτων σε ενεργητική, συστημική αλλαγή, ώστε ο τουρισμός να εξελιχθεί σε μια πραγματικά βιώσιμη δύναμη που ωφελεί τόσο τους ανθρώπους όσο και τον πλανήτη.