Σε μια δραματική κίνηση, λίγο αφότου υπέστη μια σημαντική δικαστική ήττα, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προχώρησε σε μια σάρωση αύξησης των δασμών σε εισαγόμενα αγαθά στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η απόφαση αυτή, που ανακοινώθηκε με ιλιγγιώδη ταχύτητα εντός 24 ωρών, ανεβάζει προσωρινά τον συντελεστή επιβολής δασμών σε όλες τις διεθνείς εισαγωγές από 10% σε 15%, σηματοδοτώντας την αποφασισμένη, αν και νομικά πρωτότυπη, επιδίωξη της προστατευτικής ατζέντας της διοίκησης.
Αυτή η τελευταία εξέλιξη στις συνεχιζόμενες εμπορικές διαμάχες έρχεται αμέσως μετά από μια αποφασιστική απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ, το οποίο διέλυσε κατηγορηματικά την προηγούμενη αρχιτεκτονική δασμών του προέδρου. Το ανώτατο δικαστήριο έκρινε ότι ο πρόεδρος είχε υπερβεί κατάφωρα την νομοθετική του εξουσία βάσει του νόμου περί Διεθνών Οικονομικών Επείγοντων Καταστάσεων. Η δικαστική αυτή απόφαση όχι μόνο άσκησε κριτική στην οικονομική δογματική της διοίκησης, αλλά έριξε και μια μακρά σκιά στην αποτελεσματικότητα και τη νομιμότητα της προσέγγισής της στο διεθνές εμπόριο μέσω της επιβολής δασμών.
Αντί να υποχωρήσει, η διοίκηση Τραμπ επέλεξε έναν εναλλακτικό νομικό δρόμο: το Άρθρο 122 ενός διαφορετικού νόμου, το οποίο επιτρέπει την επιβολή δασμών έως το νέο ανώτατο όριο του 15%. Πρόκειται για μια σχετικά αδοκίμαστη στρατηγική για την εφαρμογή τόσο ευρείων εμπορικών περιορισμών, και η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά της αποτελεί ήδη αντικείμενο έντονης παρακολούθησης. Η διοίκηση έχει επίσης δηλώσει την πρόθεσή της να αξιοποιήσει άλλες νομοθετικές διατάξεις, δήθεν συνδεδεμένες με ανησυχίες εθνικής ασφάλειας ή ισχυρισμούς αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, για να διαμορφώσει περαιτέρω την πολιτική εισαγωγών.
Το σκεπτικό που εκφράστηκε από τον πρόεδρο για αυτή την εκτεταμένη αύξηση των δασμών βασίζεται στον πάγιο ισχυρισμό του ότι πολλές χώρες επωφελούνται αθέμιτα εις βάρος της Αμερικής. «Εγώ, ως Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, θα αυξήσω, αμέσως, τον 10% Παγκόσμιο Δασμό σε Χώρες, πολλές από τις οποίες «ληστεύουν» τις ΗΠΑ για δεκαετίες, χωρίς αντίποινα (μέχρι να έρθω εγώ!), στο πλήρως επιτρεπόμενο και νομικά δοκιμασμένο επίπεδο του 15%», δήλωσε ο Τραμπ.
Ωστόσο, οι επιπτώσεις για τους επενδυτές είναι κάθε άλλο παρά απλές. Η ταχεία και απρόβλεπτη φύση αυτών των μετατοπίσεων πολιτικής έχει προκαλέσει σημαντική επιφυλακτικότητα. Όπως δήλωσε ο Νάιτζελ Γκριν, Διευθύνων Σύμβουλος της deVere Group, «Η εμπορική αντιπαράθεση παρουσιάστηκε ως ο κινητήρας της ανανεωμένης εγχώριας δύναμης. Αντ' αυτού, αντιμετωπίζει πλέον συνταγματικά όρια, ελέγχους της αγοράς και μειωμένες οικονομικές αποδόσεις». Αυτό το αίσθημα αντηχεί και σε κυβερνήσεις παγκοσμίως, οι οποίες αναλύουν σχολαστικά τις επιπτώσεις αυτής της νέας πολιτικής.
Η οικονομική αναταραχή είναι ήδη αισθητή. Η παγκόσμια οικονομία, που ήδη παλεύει με μετριασμένη ανάπτυξη και επίμονες πληθωριστικές πιέσεις σε τομείς που εξαρτώνται από τις εισαγωγές, βιώνει μια αισθητή απώλεια οικονομικής ταχύτητας. Οι δασμοί, εξ ορισμού, λειτουργούν ως φόρος επί των εισαγωγέων, ένα κόστος που συχνά μετακυλίεται στους καταναλωτές, διαβρώνοντας έτσι την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. Επιπλέον, τα περιθώρια κέρδους των εταιρειών σε βιομηχανίες βαθιά ενσωματωμένες σε παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες υφίστανται σημαντική συμπίεση. Συνέπεια αυτών, πολλές επιχειρήσεις αναβάλλουν κρίσιμες επενδυτικές αποφάσεις, αναμένοντας μια περίοδο μεγαλύτερης προβλεψιμότητας πολιτικής. Το χρονικό όριο των 150 ημερών που επιβάλλει το Άρθρο 122 πριν απαιτηθεί η έγκριση του Κογκρέσου για παράταση, επίσης δεσπόζει, με σημαντικό σκεπτικισμό να επικρατεί εντός των Ρεπουμπλικανικών κύκλων. Η πιθανότητα περαιτέρω νομικών αμφισβητήσεων για τους δασμούς του Άρθρου 122 παραμένει επίσης μια διακριτή πιθανότητα, διασφαλίζοντας ότι αυτό το κεφάλαιο στην συνεχιζόμενη εμπορική αφήγηση απέχει πολύ από το να κλείσει.