Η Κύπρος βυθίστηκε σήμερα σε κλίμα πένθους, αποχαιρετώντας έναν από τους πλέον επιδραστικούς ηγέτες της μεταπολεμικής της ιστορίας, τον Γιώργο Βασιλείου, τρίτο Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Η εξόδιος ακολουθία, που τελέστηκε με κάθε επισημότητα και τιμή, στον Καθεδρικό Ναό της Του Θεού Σοφίας στη Λευκωσία, υπογραμμίζει τον βαθύ σεβασμό και την εκτίμηση που τρέφει η χώρα για την παρακαταθήκη του. Η κήρυξη εθνικού πένθους και η κυματίζουσα μεσίστιαια σημαία σε ολόκληρο το νησί από την Τρίτη, ημέρα ανακοίνωσης του θανάτου του σε ηλικία 94 ετών, μετά από μακρά ασθένεια, αποτυπώνουν το βαρύ κλίμα.
Ο Βασιλείου, διακεκριμένος οικονομολόγος και πρώην επιχειρηματίας, διετέλεσε Πρόεδρος της Κύπρου από το 1988 έως το 1993. Η θητεία του χαρακτηρίστηκε από μια δυναμική περίοδο μεταρρυθμίσεων και αταλάντευτης αφοσίωσης στην πλοήγηση του σύνθετου πολιτικού τοπίου του νησιού. Κατά τη διάρκειά της, σηματοδοτήθηκε μια κομβική στιγμή στην πνευματική ανάπτυξη της χώρας με την ίδρυση του Πανεπιστημίου Κύπρου το 1992, απόδειξη της διορατικότητάς του στην επένδυση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και την έρευνα. Η απώλειά του κλείνει ένα κεφάλαιο, αφήνοντας ένα κενό στον πολιτικό διάλογο μιας χώρας που ακόμη παλεύει με την διχοτόμησή της μετά από μισό αιώνα.
Η θλίψη είναι απτή, με τη σύζυγό του, Άντρουλα Βασιλείου, πρώην Επίτροπο της ΕΕ, να μοιράζεται ένα συγκινητικό αντίο: «Μετά από δύο χρόνια ταλαιπωρίας, ο αγαπημένος μου Γιώργος, ο σύντροφος ζωής μου για 59 χρόνια, έφυγε ειρηνικά στην αγκαλιά μας στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Είναι δύσκολο να πεις αντίο σε αυτόν τον άνθρωπο που ήταν ένας εξαιρετικός σύζυγος και πατέρας, ένας άνθρωπος γεμάτος καλοσύνη και αγάπη για την πατρίδα και τον λαό του». Η βαθιά προσωπική αυτή δήλωση αντηχεί στο ευρύτερο εθνικό αίσθημα, αναγνωρίζοντας τον Βασιλείου όχι μόνο ως πολιτικό άνδρα, αλλά και ως αφοσιωμένο οικογενειάρχη.
Η πολιτική φιλοσοφία του Βασιλείου ήταν βαθιά ριζωμένη στην επιδίωξη μιας ειρηνικής λύσης στο Κυπριακό, μια πρόκληση που έχει καθορίσει τη σύγχρονη ιστορία του νησιού. Ήταν σθεναρός υποστηρικτής μιας διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, μια αρχή που υπερασπίστηκε σθεναρά μέσω εκτεταμένων διαπραγματεύσεων, συμπεριλαμβανομένης της συμμετοχής του στις Ιδέες Γκάλι και τις εδαφικές αναπροσαρμογές. Οι διπλωματικές του προσπάθειες, αν και δεν επέφεραν την πλήρη επανένωση κατά τη διάρκεια της προεδρίας του, έθεσαν κρίσιμες βάσεις για μελλοντικές ειρηνευτικές πρωτοβουλίες.
Πέρα από τις ειρηνικές του φιλοδοξίες, η προεδρία του Βασιλείου χαρακτηρίστηκε από φιλόδοξες κοινωνικοοικονομικές μεταρρυθμίσεις. Εφάρμοσε σημαντικές αλλαγές στο φορολογικό σύστημα, αναζωογόνησε τον δημόσιο τομέα ενισχύοντας την ευελιξία και την ανταγωνιστικότητα, ενώ επέβαλε και μορατόριουμ σε νέες ξενοδοχειακές και κτηματομεσιτικές επενδύσεις για τη διαχείριση του αναπτυσσόμενου τουριστικού τομέα. Οι οικονομικές του πολιτικές συνέβαλαν στην σχεδόν διπλασιασμό του κατά κεφαλήν ΑΕΠ κατά τη διάρκεια της θητείας του. Επιπλέον, έλαβε τολμηρά βήματα για τον εκδημοκρατισμό του ραδιοτηλεοπτικού τοπίου, καταργώντας το κρατικό μονοπώλιο στις ραδιοτηλεοπτικές υπηρεσίες, και συνέβαλε στη δημιουργία του Ινστιτούτου Κύπρου.
Οι εκτεταμένοι επικήδειοι λόγοι από τοπικούς πολιτικούς, διεθνείς αξιωματούχους και την επιχειρηματική κοινότητα υπογραμμίζουν τον διαρκή αντίκτυπο της δημόσιας υπηρεσίας του Γιώργου Βασιλείου. Η προεδρία του αντιπροσώπευσε μια περίοδο σημαντικής οικονομικής προόδου και βαθιών διαρθρωτικών αλλαγών σε βασικούς τομείς, από την παιδεία μέχρι τη δημόσια διοίκηση. Καθώς η Κύπρος θρηνεί αυτή τη σημαντική μορφή, η κληρονομιά του ως αφοσιωμένου ειρηνοποιού και οραματιστή ηγέτη αναμφίβολα θα συνεχίσει να διαμορφώνει τον εθνικό διάλογο και τις προσδοκίες για τα επόμενα χρόνια.