**Λονδίνο, Ηνωμένο Βασίλειο** – Σε μια ζοφερή απεικόνιση των διογκούμενων οικονομικών ανισοτήτων, μια πρόσφατη έκθεση της διεθνούς φιλανθρωπικής οργάνωσης Oxfam αποκάλυψε μια πρωτοφανή αύξηση στον παγκόσμιο πληθυσμό των δισεκατομμυριούχων, με τις συλλογικές τους περιουσίες να κλιμακώνονται δραματικά. Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν το 2025, σκιαγραφούν μια ζοφερή εικόνα κυβερνήσεων που φέρονται να ευνοούν τα συμφέροντα των υπερ-πλουσίων έναντι των αναγκών των απλών πολιτών, μια τάση που έχει πυροδοτήσει ευρεία δημόσια δυσαρέσκεια και κύμα διαμαρτυριών παγκοσμίως.
Η ετήσια έρευνα της Oxfam, βαρόμετρο των παγκόσμιων οικονομικών τάσεων, αποκάλυψε ότι οι τάξεις των δισεκατομμυριούχων έχουν πλέον ξεπεράσει τα 3.000 άτομα. Η συνδυασμένη καθαρή τους περιουσία έχει εκτοξευθεί στα εκπληκτικά 18,3 τρισεκατομμύρια δολάρια. Πρόκειται για αύξηση 81%, ή για ένα ιλιγγιώδες ποσό 8,2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, μόνο από το 2020. Αυτή η άνευ προηγουμένου συσσώρευση κεφαλαίου από λίγους και εκλεκτούς έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τους επίμονους αγώνες που αντιμετωπίζουν δισεκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως, οι οποίοι παλεύουν με το αυξανόμενο κόστος ζωής, τους στάσιμους μισθούς και τη διάβρωση των δημόσιων υπηρεσιών.
Οι συντάκτες της έκθεσης υποστηρίζουν ότι αυτή η αναπτυσσόμενη συγκέντρωση πλούτου δεν είναι απλώς μια στατιστική ανωμαλία, αλλά άμεση συνέπεια σκόπιμων πολιτικών επιλογών. "Οι κυβερνήσεις παγκοσμίως κάνουν τη λάθος επιλογή· επιλέγουν να υπερασπιστούν τον πλούτο, όχι την ελευθερία. Επιλέγουν το κράτος των πλουσίων", δήλωσε ο Max Lawson, συν-συγγραφέας της έκθεσης της Oxfam. Επεξήγησε περαιτέρω την ύπουλη φύση αυτής της επιρροής, σημειώνοντας: "Οι οικονομικά εύποροι γίνονται πολιτικά εύποροι σε όλο τον κόσμο, ικανοί να διαμορφώνουν και να επηρεάζουν την πολιτική, τις κοινωνίες και τις οικονομίες". Αυτή η φερόμενη πολιτική αιχμαλωσία εκδηλώνεται με διάφορες μορφές, όπως προνομιακή φορολογική μεταχείριση για τις εταιρείες και επιβολή μέτρων λιτότητας που επηρεάζουν δυσανάλογα ουσιώδεις δημόσιες υπηρεσίες όπως η εκπαίδευση και η υγεία.
Οι συνέπειες αυτών των οικονομικών ανισορροπιών είναι απτές. Οι παγκόσμιες προσπάθειες για την ανακούφιση της φτώχειας και της πείνας έχουν, σύμφωνα με πληροφορίες, σταματήσει, με τους απλούς ανθρώπους να βρίσκονται όλο και περισσότερο εκτός αγοράς για βασικές ανάγκες. Ο περασμένος χρόνος, και πράγματι η περίοδος από το 2020, έχει δει μια ένταση της κοινωνικής αναταραχής. Νεανικές εξεγέρσεις έχουν γίνει ένα εξέχον χαρακτηριστικό σε περιοχές που εκτείνονται στην Αφρική, την Ασία και τη Λατινική Αμερική, καθώς οι πολίτες εκφράζουν την απογοήτευσή τους για τη συστημική ανισότητα, τη διαδεδομένη διαφθορά, τη λιτότητα και την ευρεία ανεργία.
Στην Κένυα, για παράδειγμα, έχουν ξεσπάσει διαδηλώσεις τον τελευταίο χρόνο και μέχρι το 2024, τροφοδοτούμενες από κυβερνητικές πολιτικές που οδήγησαν σε σημαντικές περικοπές στους προϋπολογισμούς εκπαίδευσης και υγείας, ενώ ταυτόχρονα χορηγήθηκαν φορολογικές απαλλαγές στις επιχειρήσεις. Η κοινωνική ακτιβίστρια Wanjira Wanjiru, μιλώντας από την παραγκούπολη Mathare στο Ναϊρόμπι, τόνισε τον απτό αντίκτυπο αυτών των πολιτικών στις κοινότητες. "Όταν τα σχολεία και τα νοσοκομεία μας λιμοκτονούν από πόρους, ενώ οι πλούσιοι λαμβάνουν περισσότερες διευκολύνσεις, είναι σαφές πού βρίσκονται οι προτεραιότητες", παρατήρησε, διατυπώνοντας την άποψη πολλών που αισθάνονται εγκαταλελειμμένοι από τις κυβερνήσεις τους.
Η ανάλυση της έκθεσης υποδηλώνει ένα ανησυχητικό μοτίβο: οι κυβερνήσεις όχι μόνο αποτυγχάνουν να αντιμετωπίσουν το αυξανόμενο χάσμα μεταξύ πλουσίων και φτωχών, αλλά το ενισχύουν ενεργά. Οι διαδηλώσεις που απαιτούν μεγαλύτερη ισότητα και λογοδοσία έχουν συχνά αντιμετωπιστεί με βίαιη καταστολή, μια έντονη αντίθεση με την αντιληπτή υποταγή που δείχνεται στην οικονομική ελίτ. Αυτή η δυναμική έχει οδηγήσει σε αυξανόμενες κατηγορίες ότι πολλά έθνη κινούνται προς ένα ολιγαρχικό σύστημα, όπου οι προνομιούχοι λίγοι ασκούν δυσανάλογη εξουσία, διαμορφώνοντας τις εθνικές ατζέντες προς όφελός τους. Ο αυξανόμενος πλούτος των δισεκατομμυριούχων, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη πολιτική τους επιρροή, αποτελεί σημαντική πρόκληση για τη δημοκρατική διακυβέρνηση και την επιδίωξη μιας πιο δίκαιης παγκόσμιας κοινωνίας.