Η ευρωατλαντική σχέση, άλλοτε ακλόνητος πυλώνας σταθερότητας, βρέθηκε για άλλη μια φορά στο χείλος του γκρεμού, αυτή τη φορά λόγω μιας "τρελής" ιδέας που θύμισε παλιές, αποικιακές εποχές. Η Ευρωπαϊκή Βουλή, σε μια κίνηση που προκάλεσε ρίγη σε όσους παρακολουθούν τις εμπορικές εξελίξεις, έβαλε "πάγο" στην επικύρωση της κρίσιμης εμπορικής συμφωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο λόγος; Η αδιανόητη προσπάθεια του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να "αγοράσει" τη Γροιλανδία.
Η απόφαση, που ανακοινώθηκε με κάθε επισημότητα στο Στρασβούργο, δεν είναι απλώς μια τυπική αναβολή. Σηματοδοτεί την άμεση αναστολή όλων των νομοθετικών διαδικασιών και της υλοποίησης των συμφωνημένων εμπορικών στρατηγικών, βυθίζοντας στο χάος την εύθραυστη εκεχειρία που είχε επιτευχθεί μόλις λίγους μήνες νωρίτερα. Η πρωτοφανής αυτή κίνηση αποτελεί άμεση απάντηση στις επαναλαμβανόμενες δηλώσεις του κ. Τραμπ περί ενδιαφέροντός του να αποκτήσει τη Γροιλανδία από τη Δανία – μια πρόταση που έχει καταδικαστεί καθολικά ως παράλογη και ως ευθεία προσβολή στην εθνική κυριαρχία.
Ο επικεφαλής της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου της Ευρωπαϊκής Βουλής, Μπερντ Λάνγκε, ήταν ξεκάθαρος: "Οι συνεχείς και κλιμακούμενες απειλές, ειδικά αυτές που στοχεύουν τη Γροιλανδία, τη Δανία και τους Ευρωπαίους συμμάχους μας με πιθανούς δασμούς, δεν άφησαν στους νομοθέτες άλλη εναλλακτική από το να αναστείλουν τις εργασίες για τη συμφωνία". Αυτή η αποφασιστική στάση υπογραμμίζει τη δέσμευση του Κοινοβουλίου στην υπεράσπιση της εδαφικής ακεραιότητας και σηματοδοτεί μια σαφή απόρριψη αυτού που αντιλαμβάνεται ως συγκρουσιακή διπλωματία.
Η εύθραυστη εμπορική σχέση ΕΕ-ΗΠΑ είχε μόλις αρχίσει να "ζεσταίνεται" μετά από μια συμφωνία-ορόσημο τον Ιούλιο. Τότε, ο κ. Τραμπ είχε δεσμευτεί για μείωση των δασμών στο 15% για την πλειονότητα των ευρωπαϊκών εισαγωγών, μια σημαντική υποχώρηση από την απειλή του 30%. Σε αντάλλαγμα, η ΕΕ είχε υποσχεθεί επενδύσεις στην αμερικανική οικονομία. Όμως, οι πρόσφατες δηλώσεις για τη Γροιλανδία έχουν "διαλύσει" ανεπανόρθωτα αυτή τη νέα ισορροπία.
Η επιμονή του Αμερικανού Προέδρου για τη στρατηγική σημασία της προσάρτησης της Γροιλανδίας, πλαισιωμένη ως ζήτημα εθνικής ασφάλειας, όχι μόνο έχει αναστατώσει τις χρηματοπιστωτικές αγορές, αλλά έχει αναζωπυρώσει τους φόβους για έναν ολοκληρωτικό εμπορικό πόλεμο. Η αναστολή των εργασιών θα παραμείνει σε ισχύ "μέχρι οι ΗΠΑ να αποφασίσουν να επανέλθουν σε μια πορεία συνεργασίας αντί για αντιπαράθεση", όπως τόνισε ο κ. Λάνγκε. Η πιθανότητα η ΕΕ να απαντήσει με δασμούς σε αμερικανικά προϊόντα αξίας 93 δισ. ευρώ, ένα μέτρο που είχε εξεταστεί και πέρυσι, τώρα μοιάζει πιο ορατή από ποτέ. Η "γροιλανδική παρτίδα" έχει θέσει σε κίνδυνο όχι μόνο μια σημαντική οικονομική συμφωνία, αλλά έχει αναστήσει και το φάντασμα του προστατευτισμού και των αμοιβαίων εμπορικών διαφωνιών στον Ατλαντικό. Οι επόμενες εβδομάδες θα είναι κρίσιμες.