Η κυπριακή κυβέρνηση βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάθεσης ενός εκτεταμένου πακέτου νομοθετικών πρωτοβουλιών, με στόχο την ουσιαστική αναμόρφωση του συνταξιοδοτικού συστήματος. Οι επικείμενες αλλαγές αναμένεται να ενισχύσουν σημαντικά τη χρηματοοικονομική υγεία του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων, προσφέροντας παράλληλα στοχευμένη στήριξη σε ευάλωτες δημογραφικές ομάδες. Ο αρμόδιος Υπουργός Εργασίας, κ. Γιάννης Καρούσος, έχει ήδη υπαινιχθεί ότι οι προτάσεις, οι οποίες αναμένονται περίπου μέχρι τον Ιούνιο, θα αντιμετωπίσουν χρόνιες αδυναμίες του συστήματος. Η αναβάθμιση της ευημερίας των πολιτών, με ιδιαίτερη έμφαση στα χαμηλότερα εισοδήματα και σε όσους έχουν επιλέξει την πρόωρη συνταξιοδότηση, αποτελεί κεντρική προτεραιότητα.
Οι προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις, με πολυεπίπεδο χαρακτήρα, φιλοδοξούν να επιλύσουν παγιωμένες παθογένειες του υφιστάμενου συνταξιοδοτικού οικοδομήματος. Ένα από τα βασικά σημεία της κυβερνητικής ατζέντας αφορά τον επαναπροσδιορισμό της επενδυτικής στρατηγικής του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Μέχρι σήμερα, σημαντικό μέρος των περιουσιακών στοιχείων του ταμείου είχε επενδυθεί σε τομείς χαμηλής απόδοσης. Οι νέες προτάσεις εστιάζουν στη διαφοροποίηση των επενδύσεων, με μια στρατηγική στροφή προς εναλλακτικά, μη δημόσια περιουσιακά στοιχεία. Ο στόχος είναι η επίτευξη υψηλότερων αποδόσεων, ωφελώντας τόσο το ταμείο όσο και τους ασφαλισμένους, μια κίνηση που ο Υπουργός διαβεβαίωσε ότι θα υλοποιηθεί «χωρίς ρίσκο».
Επιπλέον, το πακέτο μεταρρυθμίσεων θα δώσει άμεση λύση στην οικονομική δυσπραγία των συνταξιούχων χαμηλών εισοδημάτων. Ειδικές διατάξεις προετοιμάζονται για την αύξηση του επιδόματος που χορηγείται σε αυτό το ευάλωτο τμήμα του πληθυσμού, αναγνωρίζοντας τις δυσκολίες διατήρησης ενός αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση σκοπεύει να αντιμετωπίσει το σημαντικό εκκρεμές χρέος του κράτους προς το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων, το οποίο εκτιμάται περίπου στα 11-12 δισεκατομμύρια ευρώ. Οι μεταρρυθμίσεις αποσκοπούν στη διευκόλυνση της αποπληρωμής ή ενοποίησης αυτού του χρέους, ενισχύοντας έτσι τη φερεγγυότητα του ταμείου.
Μια αξιοσημείωτη πτυχή της επερχόμενης νομοθεσίας αφορά τις ποινές που επιβάλλονται σε όσους επιλέγουν να συνταξιοδοτηθούν πρόωρα. Μια τροποποίηση που εφαρμόστηκε πρόσφατα, το 2024, προσέφερε κάποια ανακούφιση, ιδιαίτερα σε όσους είχαν συμπληρώσει 40 χρόνια εισφορών και συνταξιοδοτήθηκαν πριν τα 65. Αυτή η προσαρμογή αναμενόταν να προσφέρει ετήσια αύξηση περίπου 800 ευρώ σε πολλούς υφιστάμενους και μελλοντικούς συνταξιούχους. Οι επερχόμενες μεταρρυθμίσεις αναμένεται να βασιστούν σε αυτή την αρχή, βελτιώνοντας περαιτέρω το πλαίσιο της πρόωρης συνταξιοδότησης.
Πέρα από αυτά τα συγκεκριμένα μέτρα, η κυβέρνηση σχεδιάζει την ενοποίηση διαφόρων πηγών παροχών σε ένα ενιαίο, απλοποιημένο σύστημα. Αυτή η ολοκλήρωση στοχεύει στην απλοποίηση του διοικητικού τοπίου, διασφαλίζοντας μια πιο συνεκτική και αποτελεσματική παροχή κοινωνικών επιδομάτων. Ο Υπουργός Εργασίας εξέφρασε τη δέσμευσή του για την προώθηση συναίνεσης, δηλώνοντας την πρόθεση της κυβέρνησης να «βρει κοινό έδαφος» για την προώθηση νομοθετικών προτάσεων που θα ωφελήσουν τους πολίτες. Η ευρύτερη φιλοδοξία είναι η δημιουργία ενός πιο στιβαρού, δίκαιου και βιώσιμου συνταξιοδοτικού συστήματος.